वर्षअखेरच्या पार्श्वभूमीवर नाशिकमध्ये सायबर गुन्हेगारांनी पुन्हा एकदा आपला सापळा घट्ट आवळत सेवानिवृत्त नागरिकांसह व्यावसायिकांना अक्षरशः कंगाल केले आहे. शेअर मार्केट ट्रेडिंग आणि ऑनलाईन ज्वेलरी मार्केटिंगच्या गोंडस नावाखाली रचलेल्या दोन स्वतंत्र फसवणूक प्रकरणांत सायबर चोरट्यांनी तब्बल १ कोटी ४० लाखांहून अधिक रक्कम लाटल्याचे उघडकीस आले आहे. या दोन्ही प्रकरणी नाशिक शहर सायबर पोलीस ठाण्यात गुन्हे दाखल झाले असून शहरात खळबळ उडाली आहे.
पहिल्या प्रकरणात, ‘शेअर मार्केट ट्रेडिंगमधून हमखास नफा’ असे आमिष दाखवत सायबर टोळीने एका नागरिकाशी संपर्क साधला. वेगवेगळ्या मोबाईल क्रमांकांवरून कॉल करत तसेच टेलिग्राम चॅनलद्वारे तथाकथित मार्गदर्शन देण्यात आले. सुरुवातीला कमी रकमेची गुंतवणूक करून थोडासा नफा दाखवण्यात आल्याने तक्रारदाराचा विश्वास बसला. यानंतर वेगवेगळ्या टप्प्यांत अधिक गुंतवणुकीस भाग पाडत ८० लाख १० हजार ६५० रुपये ऑनलाईन पद्धतीने उकळण्यात आले.
नफा काढण्याचा प्रयत्न करताच मात्र चोरट्यांनी ‘टॅक्स’, ‘प्रोसेसिंग फी’, ‘व्हेरिफिकेशन चार्जेस’ अशी नवनवी कारणे पुढे करत आणखी पैशांची मागणी सुरू केली. अखेर आपली फसवणूक झाल्याचे लक्षात येताच संबंधित नागरिकाने सायबर पोलिसांकडे धाव घेतली.
दुसऱ्या धक्कादायक प्रकरणात, सायबर चोरट्यांनी
ऑनलाईन ज्वेलरी मार्केटिंग’**चा नवा फंडा वापरून नागरिकाला जाळ्यात ओढले. टेलिग्रामवरील एका खात्याद्वारे तसेच एका वेबसाइट लिंकच्या माध्यमातून ‘डिजिटल गोल्ड’ आणि ‘ऑनलाईन दागिने खरेदी-विक्रीत प्रचंड परतावा’ असे आमिष दाखवण्यात आले. विश्वास बसावा यासाठी बनावट स्क्रीनशॉट, नफ्याचे आकडे आणि खोटे ग्राहक अभिप्राय दाखवले गेले.
या आमिषाला बळी पडत तक्रारदाराने वेगवेगळ्या बँक खात्यांमध्ये ५९ लाख ९९ हजार ३४४ रुपये वर्ग केले. मात्र नफा काढण्याच्या वेळी अचानक ‘तांत्रिक अडचणी’चे कारण देत संपर्क तोडण्यात आला आणि संपूर्ण रक्कम लाटण्यात आली.
दोन्ही प्रकरणांत फसवणुकीची पद्धत वेगळी असली, तरी विश्वास संपादन करून आर्थिक व्यवहार करण्यास भाग पाडणे, ही सायबर चोरट्यांची समान कार्यपद्धती असल्याचे तपासात स्पष्ट झाले आहे. नाशिक शहर सायबर पोलीस या प्रकरणांचा सखोल तपास करत असून नागरिकांनी सोशल मीडिया, टेलिग्राम, तसेच अनोळखी लिंक व ‘हमखास नफा’च्या आमिषांपासून सावध राहण्याचे आवाहन पोलिसांनी केले आहे.
सायबर गुन्हेगारांचे जाळे अधिकच विस्तारत चालले असून, क्षणभराच्या लोभामुळे आयुष्यभराची कमाई गमावण्याची वेळ येत असल्याचे या घटनांतून पुन्हा एकदा अधोरेखित झाले आहे.
